Column Tania Mertens

by | jan 31, 2023 | Magazine #5 | 0 comments

Ik ben Tania Mertens, fotograaf van de echte verhalen. Ik ben een mijmeraar en een dromer met een gigantische liefde voor verhalen. Fotografie is mijn taal om die verhalen te schrijven. In de details van het leven
zit ik vlakbij graag zien, in al zijn vormen. Dat brengt me dicht bij wat er écht toe doet en dat maakt van mij dus ook een fotograaf van ongelooflijk graag zien! Soms is liefde heel zichtbaar, dan weer verborgen onder vele, zachte laagjes. Mijn werk is een ode aan jou, aan het leven tout court – met alles erop en eraan en het mag er allemaal zijn.

Spullen zonder herinneringen zijn gewoon voorwerpen. Voorwerpen mét herinneringen zijn veel meer: ze vertellen iemands verhaal. Je kan de dingen fotograferen, catalogeren, documenteren. Of je kan ze danig in beeld brengen dat ze zelf een verhaal gaan vertellen. Dat verhaal heeft de kracht om generaties met elkaar te verbinden zonder dat mensen mekaar ooit echt gekend hebben.

In iemands nalatenschap en spullen zitten dus veel meer laagjes dan louter de vormen, de voorwerpen die ze achterlieten. Het zijn herinneringen aan wie ze waren, waarin ze geloofden, waarvoor ze stonden. Het zijn die kleine en schijnbaar vluchtige zaken die ik wil bewaren. Zo worden de erfenissen van vroeger veel meer dan de voorwerpen die ooit zijn doorgegeven. Spullen krijgen in mijn werk een heel leven, voor altijd.

Het project ‘Een heel leven’ startte in 2004. Tijdens mijn laatste masterjaar wilde ik een ode brengen aan het leven van mijn grootmoeder, Marguerite Caron. Haar nalatenschap inspireerde de zoektocht naar hoe ik een waarde-vol portret kon maken van wie ze voor mij echt was geweest. Ik keek verder, naar de verhalen achter de dingen. Ik maakte een beeld van haar schort zoals ik mensen fotografeer in de studio. Ik hanteerde hetzelfde licht, dezelfde achtergrond en de exacte afstand die altijd tussen mij en de geportretteerde ligt. Het groeide uit tot een portret dat alle laagjes van mijn grootmoeder bevatte, zoals ik mij herinner.

Toen ik de ontspanknop indrukte, maakte ik niet zomaar een foto van een schort. Het werd een portret van mijn oma. Dat unieke beeld herinnert me aan alle heerlijke Franse gerechten die ze voor ons klaarmaakte. Het vertelt over haar middagdutjes en de snikhete zomertemperaturen in een klein Antwerps appartement. Telkens wanneer ik naar het portret van de schort kijk, zie ik haar weer. Mijn grootmoeder.
Ze lost kruiswoordraadsels op met een rood HB2-potlood van het merk BIC. De televisie speelt zacht op de achtergrond: France 2. Het beeld van haar schort herinnert me aan hoe ‘graag gezien worden’ eruitziet. En het herinnert me elke keer aan haar, aan hoe graag ik haar zag en altijd zal blijven zien.

Wanneer voorwerpen een verhaal mogen vertellen.